{"id":6818,"date":"2020-03-05T13:35:15","date_gmt":"2020-03-05T13:35:15","guid":{"rendered":"https:\/\/www.wcia.org.uk\/?page_id=6818"},"modified":"2026-03-03T16:35:15","modified_gmt":"2026-03-03T16:35:15","slug":"deiseb-menywod","status":"publish","type":"page","link":"https:\/\/cymru.global\/cy\/ein-gwaith\/treftadaeth-heddwch\/deiseb-menywod\/","title":{"rendered":"Ap\u00eal Merched dros Heddwch, 1923-24"},"content":{"rendered":"
\n
\"\"<\/figure><\/div>\n<\/div>\n\n
\n
\n
Stori’r Ap\u00eal<\/a><\/div>\n<\/div>\n\n
\n
PRINT PDF<\/a><\/div>\n<\/div>\n\n
\n
Ffilmiau Fer<\/a><\/div>\n<\/div>\n\n
\n
Tudalennau’r wedi’u Digideiddio<\/a><\/div>\n<\/div>\n\n
\n
Dyddiadur Annie – Trawsgrifiad<\/a><\/div>\n<\/div>\n\n
\n
Dyddiadur Annie<\/a><\/div>\n<\/div><\/div>\n<\/div>\n\n
\n

Yn 1923, gydag erchyllterau\u2019r Rhyfel Byd Cyntaf wedi ysbrydoli cenhedlaeth yn erbyn gwrthdaro, trefnodd merched Cymru ymgyrch nas gwelwyd ei thebyg o\u2019r blaen dros heddwch byd. Llofnododd 390,296 o ferched<\/strong> ddeiseb Goffa drwy Undeb Cynghrair y Cenhedloedd yn galw am \u2018Cyfraith nid Rhyfel\u2019 – i America ymuno, ag arwain y Cynghrair y Cenhedloedd newydd – drwy apelio at ferched America \u2018o gartref i gartref\u2019.<\/p>\n<\/div>\n\n

\n

Goleuwyd Llyfr Coffa<\/strong>hyfryd mewn lledr a memrwn ac arno lythrennau aur gan Emily West. Fe\u2019i cynhyrchwyd gan Wasg Gregynog y chwiorydd Davies. Hefyd, cist dderw fawr a gr\u00ebwyd gan E J Hallam. Roedd yn cynnwys llofnodion i\u2019w gyflwyno i Arlywydd yr Unol Daleithiau, Calvin Coolidge, a\u2019i gadw \u2018er pob amser\u2019 i Sefydliad y Smithsonian yn Washington.  Roedd ymgyrch Deiseb Meddwch Merched 1923 ymdrech wir ryfeddol ledled Cymru oedd yn ymron yn cynnwys pob cartref yng Nghymru, gydag ymgyrchwyr heddwch yn mynd o ddrws i ddrws, gyda chymorth trefnwyr sir a chymuned y \u2018Gynghrair\u2019. Nododd y wasg yn Efrog Newydd fod y ddeiseb derfynol a gyflwynwyd i ferched America ragor na 7 milltir o hyd.<\/strong><\/p>\n<\/div>\n\n

\n
\"\"<\/a><\/figure><\/div>\n<\/div>\n\n
\n
\"\"<\/a><\/figure><\/div>\n<\/div>\n\n
\n
\"\"<\/a><\/figure><\/div>\n<\/div>\n\n
\n

Tair ffilm fer gan Tracy Pallant a Amy Peckham (chwith); Ffilm fer gan Llywodraeth Cymru (uchod)<\/em><\/p>\n<\/div>\n\n

\n

Teithiodd dirprwyaeth, dan arweiniad Cadeirydd Cynghrair y Cenhedloedd Annie Hughes Griffiths, o Gymru i America<\/strong> ym Mawrth 1924 ar \u2018Daith Heddwch\u2019 o\u2019r Unol Daleithiau, a chafod gefnogaeth sefydliadau merched America oedd yn cynnwys rhagor na 20 miliwn o bobl. Fe ymunodd y 9 rhwydwaith \/ sefydliad yr oedd y ddirprwyaeth Gymreig yn gweithio ohoni, i ffurfio\u2019r \u2018Gynhadledd ar Achos a Chur Rhyfel\u2019 yn ymateb i\u2019r daith – a daeth yn hynod ddylanwadol mewn cymdeithas yn America yn sgil yr Ail Ryfel Byd.<\/p>\n<\/div>\n\n

\n

Un o\u2019r eitemau mwyaf a drysorir yn Archifau\u2019r Deml Heddwch yw Deiseb Heddwch Merched, ochr yn ochr \u00e2 chasgliadau gan Gynghrair y Cenhedloedd. Mae\u2019r WCIA yn edrych ymlaen at weithio gydag eraill i ddathlu canmlwyddiant yr ymgyrch anhygoel yma yn 2023-24.<\/p>\n<\/div>\n\n

\n

<\/p>\n<\/div>\n\n

\n
\n